Kadınlarda İdrar Kaçırma
İdrar kaçırma (tıbbı terim: Uriner İncontinans) kişinin istemsiz bir şekilde idrar yapmasıdır. İdrar kaçırma, toplumda sık görülen ve yaygın olan bir durumdur.
Yazar: Op.Dr. Müjde Koyuncu Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Hemen Randevu Alınİdrar kaçırma (tıbbı terim: Uriner İncontinans) kişinin istemsiz bir şekilde idrar yapmasıdır. Aynı zamanda idrar kaçırma şikayeti olan kişilerde idrar deliğindeki kaslarda (Uriner Sfinkteri) kontrol kaybı veya zayıflığı söz konusu dur. İdrar kaçırma, toplumda sık görülen ve yaygın olan bir durum dur. İdrar kaçırma, kadınlarda erkeklere göre daha sık görülür. İdrar kaçırma 30 ile 60 yaş arasındaki kadınlarda %3 oranında görülürken bu oran erkeklerde %1.5 civarında dır.
İdrar kaçırma sebepleri arasında obezite ve sigara içimi erkek ve kadınlarda ortak nedenler arasındadır. Obez kişilerde idrar kaçırma özellikle stress incontinans dediğimiz öksürme sırasında ve karın içi basıncının arttığı durumlarda sık görülür. Bu kişilerde yaş ilerledikçe de idrar kaçırma artar.
İdrar kaçırma, sistit yani mesane inflamsyonu durumunda geçici olarak yaşanmakta, sistit tedavi edilince idrar kaçırma şikayeti kaybolur. Bu tip idrar kaçırma şekline Urge İncontinans denir.
İDRAR KAÇIRMA SEBEPLERİ
-
Stress İncontinans: En sık görülen idrar kaçırma sebepleri olup en çok öksürük ve ağır kaldırmak gibi karın içi basınçı artan durumlarda olur. Stress İncontinans dediğimiz idrar kaçırma tipi en çok hamilelik, çocukluk çağı Menopoz (östrojen eksikliği), rahim ameliyatlarından sonra, yaşlılık ve obezite sonucunda görülür. Stress incontinans vakalarında idrar kaçırma sebebi ruhsal stress olmayıp, daha çok fiziksel stressten bahsedilir.
-
Urge İncontinans: İkinci en sık görülen idrar kaçırma sebepleri dir. Bu tip idrar kaçırma durumunda mesane kasları ani ve istemsiz bir şekilde kasılır. Belirtileri çok sık idrara çıkma ve bu sırada idrar kaçırma durumudur. Ani vücüt hareketlerinde, su sesi duyulduğunda, cinsel ilişki sırasında özellikle orgazm anında idrar kaçırma olur. En çok nörojenik mesane, Multiple Skleroz, Felç geçirenlerde, Parkinson hastalarında, Prostat büyümesinde görülür.
-
Overflow İncontinans: Bu şekilde idrar kaçırmanın diğer adı taşma idrar kaçırma dır. En çok prostat büyümesinde, mesane bası yapan tümörlerde, böbrek ve mesane taşlarında ve kabızlıkta taşma şeklinde idrar kaçırma olur. Özellikle prostat büyümesinde, prostatın mesaneye yaptığı basınç nedeniyle mesanede tıkanıklık olup, mesane tamamen boşalmadığı için daha sonra sızma şeklinde idrar kaçırma olur. Kadınlarda ise büyük rahim kitle ve myomlarda ayrıca büyük yumurtalık kistlerin varlığında aynı şekilde sızma ve taşma şeklinde idrar kaçırma olur.
-
Total İncontinans: Bu tip idrar kaçırma, doğuştan anomali (örneğin Spina Bifida), Omurilik zedelenmeleri durumlarında görülür.
Diğer idrar kaçırma sebepleri arasında bazı ilaçlar örneğin Hipertansiyon ilaç kullanımı, uyku ilaçları, sakinleştiriciler ve kas gevşeticiler sayılabilir.
İDRAR KAÇIRMA TEDAVİLERİ
İdrar kaçırma tedavi şekilleri medikal ve cerrahi tedavi olarak iki şekilde yapılır.
Medikal idrar kaçırma tedavileri: İlaç kullanımı ve medikal cihaz uygulanması diye ikiye ayrılır.
İdrar kaçırma ilaç tedavileri: Antikolinerjik ilaçlar, topikal östrojen uygulanması, bazı grup antidepresanlar bu amaçla kullanılmaktadır.
Medikal cihaz uygulamaları: Uretra dediğimiz idrar yoluna katater yani sonda uygulanması, enfeksiyon riski ve uygulama zorluğu nedeniyle pek tercih edilmez. Kadın vajinasına halka şeklinde özel ring uygulaması ile mesane yukarıya kaldırarak idrar kaçırma engellenir (Vajinal enfeksiyon riski nedeniyle tercih edilmez, daha çok ileri yaşlardaki kadınlarda ameliyat ve ilaç kullanımı imkansız ise son seçenek olarak uygulanır). Radyofrekans uygulaması: aşağı idrar yolları radyofrekans ile ısıtlıp iyileşme döneminde mesane kaslarının güçlenmesi sağlanır. Mesane kaslarına botox uygulaması ve sacral sinir stimülasyon diğer alternatif medikal tedavi dir.
İdrar kaçırma cerrahi tedavileri ise: Laparoskopik ve vajinal yollarla mesane kaldırma ameliyatları en çok kullanılan metodlar dır.